Danh mục kiểm kê khí nhà kính 2026: Cập nhật Quyết định 42/2026/QĐ-TTg

Danh mục kiểm kê khí nhà kính 2026 theo Quyết định 42/2026/QĐ-TTg bao gồm 2.441 cơ sở phát thải lớn thuộc 06 lĩnh vực chính: Năng lượng, Giao thông vận tải, Xây dựng, Các quá trình công nghiệp, Nông nghiệp – lâm nghiệp – sử dụng đất, và Chất thải. Doanh nghiệp thuộc danh sách này có nghĩa vụ thực hiện kiểm kê cấp cơ sở và nộp báo cáo định kỳ theo quy định pháp luật. Việc cập nhật danh sách mới này đánh dấu một bước đi quan trọng của Việt Nam trong lộ trình hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero 2050) và thúc đẩy chuyển đổi xanh toàn diện trong nền kinh tế.

Quyết định 42/2026/QĐ-TTg: Cập nhật danh mục kiểm kê khí nhà kính mới nhất năm 2026

Ngày 10/08/2026, Thủ tướng Chính phủ đã chính thức ban hành Quyết định số 42/2026/QĐ-TTg về Danh mục lĩnh vực, cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính (cập nhật). Văn bản này chính thức có hiệu lực từ ngày 25/09/2026, thay thế hoàn toàn cho Quyết định số 13/2024/QĐ-TTg trước đó.

Quyết định này là cơ sở pháp lý quan trọng nhất ở thời điểm hiện tại để các cơ quan quản lý nhà nước như Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố giám sát hoạt động phát thải. Đối với các doanh nghiệp, đây là hồi chuông nhắc nhở về trách nhiệm tuân thủ pháp luật môi trường, buộc các đơn vị phải chủ động rà soát quy mô vận hành để xác định nghĩa vụ báo cáo phát thải khí nhà kính của mình.

Điểm mới cốt lõi của danh mục kiểm kê khí nhà kính 2026 so với trước đây

So với Quyết định số 13/2024/QĐ-TTg, danh sách kiểm kê khí nhà kính mới nhất ghi nhận sự gia tăng đáng kể về cả số lượng lẫn phạm vi đối tượng chịu tác động. Theo phân tích chi tiết của CGS Việt Nam, tổng số lượng cơ sở phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở đã tăng lên 2.441 cơ sở, tăng thêm 275 cơ sở (tương đương khoảng 12,7%) so với danh mục năm 2024.

Sự gia tăng này phản ánh định hướng siết chặt quản lý nguồn thải của Chính phủ, không bỏ sót các cơ sở sản xuất có quy mô tiêu thụ năng lượng lớn phát sinh sau giai đoạn 2024. Việc mở rộng danh sách cũng đồng nghĩa với việc nhiều doanh nghiệp vừa và lớn, trước đây chưa thuộc diện quản lý, nay đã chính thức bước vào diện bắt buộc phải thực hiện nghĩa vụ báo cáo phát thải.

6 lĩnh vực bắt buộc phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính theo quy định

Quy định kiểm kê khí nhà kính 2026 tiếp tục duy trì việc phân loại các cơ sở phát thải theo 6 lĩnh vực chính được quy định tại Nghị định 06/2022/NĐ-CP:

• Năng lượng: Các nhà máy nhiệt điện, cơ sở sản xuất công nghiệp có tiêu thụ năng lượng lớn, các nhà máy lọc dầu, khai thác than, dầu khí.
• Giao thông vận tải: Các doanh nghiệp vận tải hàng hóa, hành khách đường bộ, đường sắt, đường thủy và hàng không vượt ngưỡng tiêu thụ nhiên liệu quy định.
• Xây dựng: Các doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng (xi măng, kính, gạch men) và các tòa nhà thương mại lớn.
• Các quá trình công nghiệp: Các cơ sở sản xuất hóa chất, luyện kim, sản xuất giấy, dệt nhuộm và các ngành công nghiệp sử dụng dung môi, hóa chất phát thải khí nhà kính trực tiếp.
• Nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất: Các trang trại chăn nuôi quy mô lớn, cơ sở chế biến nông – lâm sản.
• Chất thải: Các bãi chôn lấp chất thải rắn, nhà máy xử lý chất thải sinh hoạt, chất thải công nghiệp và hệ thống xử lý nước thải quy mô lớn.

Doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực trên cần đặc biệt lưu ý đối chiếu quy mô tiêu thụ năng lượng hoặc công suất thiết kế của mình với các tiêu chí định lượng cụ thể của pháp luật.

Tiêu chí xác định cơ sở phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở

Để xác định một doanh nghiệp có thuộc diện cơ sở phải kiểm kê khí nhà kính 2026 hay không, cơ quan quản lý dựa trên các tiêu chí định lượng rõ ràng về mức tiêu thụ năng lượng và lượng phát thải hàng năm:

• Các cơ sở sản xuất công nghiệp, tòa nhà thương mại, dịch vụ có tổng lượng tiêu thụ năng lượng hằng năm từ 1.000 tấn dầu tương đương (TOE) trở lên.
• Các công ty vận tải đường bộ, đường thủy, đường hàng không có tổng lượng tiêu thụ nhiên liệu hằng năm từ 1.000 TOE trở lên.
• Các cơ sở xử lý chất thải rắn có công suất thiết kế hằng năm từ 65.000 tấn trở lên hoặc lượng nước thải phát sinh hằng năm từ 10.000 m³/ngày đêm trở lên.

Nếu doanh nghiệp của bạn thuộc các nhóm ngành trên và đạt ngưỡng tiêu thụ năng lượng hoặc công suất này, việc chủ động tìm kiếm các dịch vụ kiểm kê khí nhà kính doanh nghiệp uy tín là bước đi cần thiết để tránh các rủi ro pháp lý không đáng có.

Quy trình và thời hạn nộp báo cáo kiểm kê khí nhà kính doanh nghiệp cần lưu ý

Nghĩa vụ của các cơ sở nằm trong danh mục kiểm kê khí nhà kính 2026 không chỉ dừng lại ở việc đo đạc, mà phải được cụ thể hóa bằng các báo cáo gửi lên cơ quan thẩm quyền theo đúng lộ trình pháp lý được quy định tại Nghị định 06/2022/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 119/2025/NĐ-CP và Nghị định 83/2026/NĐ-CP).

Quy trình thực hiện cơ bản gồm các bước sau:

1. Xác định ranh giới phát thải: Định vị tất cả các nguồn phát thải trực tiếp (Scope 1) và gián tiếp (Scope 2, Scope 3 nếu cần) trong phạm vi quản lý của cơ sở.
2. Thu thập số liệu hoạt động: Thống kê lượng điện, xăng, dầu, than tiêu thụ và các nguyên vật liệu đầu vào phục vụ sản xuất.
3. Tính toán lượng phát thải: Áp dụng các hệ số phát thải theo hướng dẫn của Bộ Tài nguyên và Môi trường hoặc các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 14064-1.
4. Xây dựng báo cáo kiểm kê: Lập báo cáo phát thải khí nhà kính theo mẫu quy định của cơ quan quản lý chuyên ngành.
5. Thẩm định và nộp báo cáo: Báo cáo phải được thẩm định bởi đơn vị độc lập trước khi gửi lên Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và Bộ quản lý chuyên ngành.

Doanh nghiệp cần lưu ý các mốc thời gian nộp báo cáo định kỳ để đảm bảo tính tuân thủ, tránh việc chậm trễ dẫn đến các chế tài xử phạt hành chính từ cơ quan chức năng.

Rủi ro pháp lý và chế tài xử phạt khi không tuân thủ kiểm kê khí nhà kính

Việc không thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về kiểm kê khí nhà kính có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng cho doanh nghiệp. Bên cạnh việc bị xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường với mức phạt tiền lớn, doanh nghiệp còn phải đối mặt với rủi ro tổn hại uy tín thương hiệu nghiêm trọng.

Trong bối cảnh thị trường quốc tế ngày càng khắt khe với các tiêu chuẩn xanh, việc thiếu báo cáo phát thải khí nhà kính hợp lệ sẽ khiến doanh nghiệp mất đi lợi thế cạnh tranh, gặp khó khăn khi xuất khẩu hàng hóa sang các thị trường lớn như EU (nơi áp dụng cơ chế CBAM) hay Mỹ. Do đó, việc chủ động thực hiện kiểm kê không chỉ là tuân thủ pháp luật mà còn là tấm hộ chiếu để doanh nghiệp hội nhập quốc tế.

Giải pháp kiểm kê khí nhà kính toàn diện cho doanh nghiệp từ Envi Solutions

Hiểu được những khó khăn của doanh nghiệp trong việc tiếp cận các quy định pháp lý phức tạp và quy trình kỹ thuật chuyên sâu, Envi Solutions mang đến giải pháp tư vấn trọn gói tối ưu nhất. Chúng tôi tự hào cung cấp dịch vụ kiểm kê khí nhà kính Envi Solutions chuyên nghiệp, giúp doanh nghiệp tháo gỡ mọi rào cản kỹ thuật.

Dịch vụ của chúng tôi bao gồm:

• Khảo sát thực tế, xác định ranh giới phát thải và thu thập số liệu hoạt động chính xác tại cơ sở.
• Tính toán phát thải khí nhà kính theo đúng quy chuẩn kỹ thuật của Bộ Tài nguyên và Môi trường và tiêu chuẩn ISO 14064-1.
• Xây dựng báo cáo phát thải khí nhà kính hoàn chỉnh, hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình thẩm định với bên thứ ba.
• Tư vấn xây dựng kế hoạch giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tối ưu hóa chi phí vận hành và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, Envi Solutions cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp trong suốt quá trình thực hiện, đảm bảo hồ sơ của bạn luôn tuân thủ các quy định pháp luật mới nhất.

Thông tin liên hệ tư vấn:
Envi Solutions
Văn phòng đại diện: 116 Nguyễn Văn Thủ, Phường Tân Định, TP. Hồ Chí Minh
Miền Nam: 232 Ung Văn Khiêm, Phường Thạnh Mỹ Tây, TP. Hồ Chí Minh
Miền Bắc: Tầng 6, Tòa nhà San Nam, số 78 Duy Tân, Phường Cầu Giấy, TP. Hà Nội
Hotline: 0986 301 755
Email: info@envi-solutions.com
Website: www.envi-solutions.com

Các câu hỏi thường gặp (FAQ) về danh mục kiểm kê khí nhà kính 2026

Làm thế nào để biết doanh nghiệp của tôi có nằm trong Quyết định 42/2026/QĐ-TTg không?

Doanh nghiệp có thể tra cứu trực tiếp phụ lục ban hành kèm theo Quyết định số 42/2026/QĐ-TTg trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ hoặc liên hệ với Envi Solutions để được hỗ trợ tra cứu nhanh chóng và chính xác nhất dựa trên mã số thuế và thông tin vận hành của cơ sở.

Nếu doanh nghiệp không thuộc danh sách bắt buộc thì có nên làm kiểm kê không?

Có. Ngay cả khi chưa thuộc diện bắt buộc, việc chủ động kiểm kê khí nhà kính giúp doanh nghiệp xây dựng hình ảnh thương hiệu xanh, đáp ứng yêu cầu của các đối tác, nhà đầu tư quốc tế và chuẩn bị sẵn sàng trước khi các quy định pháp lý tiếp tục được mở rộng trong tương lai.

Báo cáo kiểm kê khí nhà kính có cần được bên thứ ba thẩm định không?

Có. Theo các quy định hiện hành, báo cáo kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở sau khi hoàn thành cần được thẩm định bởi một đơn vị độc lập có chức năng trước khi nộp lên cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền để đảm bảo tính khách quan và chính xác của số liệu.

Chi phí thực hiện dịch vụ kiểm kê khí nhà kính là bao nhiêu?

Chi phí thực hiện phụ thuộc vào quy mô của cơ sở, số lượng nguồn phát thải, độ phức tạp của dây chuyền công nghệ và phạm vi kiểm kê (chỉ Scope 1, 2 hay cả Scope 3). Doanh nghiệp có thể liên hệ trực tiếp hotline 0986 301 755 của Envi Solutions để nhận báo giá chi tiết phù hợp với thực tế vận hành.